Atatürk Üniversitesi - Dijital Arşiv Açık Erişim Sistemi

DSpace Repository

I. ve II. dönem TBMM'de Samsun (Canik) milletvekilleri ve faaliyetleri (1920-1927)

Show full item record

Title: I. ve II. dönem TBMM'de Samsun (Canik) milletvekilleri ve faaliyetleri (1920-1927)
Author: DOÇ. DR. TOLGA BAŞAK
Abstract: Coğrafi konumu nedeniyle ile tarih boyunca önemli bir bölge olan Samsun (Canik), Karadeniz Bölgesi'nin deniz yoluyla dışa açılan, kara yoluyla da Anadolu'nun giriş kapısı konumundadır. Mondros Mütarekesi'nden sonra Anadolu'nun çeşitli yerleri İtilaf Devletleri tarafından işgale uğramış, Karadeniz Bölgesi'nde ise Pontusçuluk faaliyetleri ortaya çıkmıştır. Stratejik öneminden dolayı Pontusçuluk faaliyetlerinin merkezi haline gelen bölge, aynı zamanda Milli Mücadele için de önemli bir nokta olmuştur. Bölgedeki asayişsizliği önlemek amacıyla Mustafa Kemal Paşa'nın 19 Mayıs 1919'da Samsun'a çıkması, Milli Mücadele'nin organize bir şekilde tek merkezden yönetilmesi açısından önemli olmuş, bu amaçla yapılan ilk faaliyetler de Samsun'da gerçekleşmiştir. Bölgedeki Pontus faaliyetlerine karşı yapılan bölgesel direnişleri tek çatı altında toplayarak organize bir şekilde yürütülmesini sağlayan Samsun Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti, I. TBMM'ye seçilecek mebusların seçimini gerçekleştirerek meclise ulaşmalarını sağlamıştır. Samsun I. TBMM'de, yapılan seçimler sonucunda mebus seçilen Ahmet Hamdi (Yalman) Bey, Ahmet Nafiz (Özalp) Bey, Hasan Fehmi (Çoldurzade) Bey, Mehmet Şükrü (Fırat) Bey ve Süleyman (Boşank) Bey ile Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nden gelen Emin (Geveci) Bey olmak üzere altı kişi ile temsil edilmiştir. I.TBMM, ilk yıllarında büyük bir dayanışma ve özveriyle çalışmalarını devam ettirmiştir. Fakat özellikle son yıllarda Saltanat ve Hilafet tartışmalarının yanısıra Lozan Konferansı esnasındaki tartışmalar meclisi çalışamaz hale getirmiştir. 1923 yılına gelindiğinde Milli Mücadele kazanılmış, Saltanat kaldırılmış ve Türk Devleti'nin temelleri atılmıştır. Bağımsızlığın temininden sonra ülkeyi her açıdan yeniden inşa etmenin gerekliliğine inanan ve daha dinç bir kadro ile yeni çalışmaları yürütmeyi amaçlayan I.TBMM, 1923 Nisan başlarında seçime gitme kararı alarak görevini sonlandırmış, alınan seçim kararından sonra ülke seçim sürecine girmiş ve seçimler iki aşamalı şekilde yapılmıştır. Haziran ve Temmuz aylarında tamamlanan seçimlerden sonra Samsun, II. TBMM'de, Cavit Paşa, Süleyman Necmi (Selmen) Bey ve Talat Avni (Özüdoğru) Bey tarafından temsil edilmiştir.
URI: http://hdl.handle.net/123456789/3012
Date: 2018-01-01


Files in this item

Files Size Format View

There are no files associated with this item.

This item appears in the following Collection(s)

Show full item record

Search DSpace


Advanced Search

Browse

My Account

Context