Atatürk Üniversitesi - Dijital Arşiv Açık Erişim Sistemi

DSpace Repository

Hârezmşâhların Moğollar ile münasebetleri

Show full item record

Title: Hârezmşâhların Moğollar ile münasebetleri
Author: PROF. DR. EROL KÜRKÇÜOĞLU
Abstract: Ceyhun nehrinin Aral Gölü'ne döküldüğü bölgeye ``Hârezm`` denilmektedir. Selçukluların varisi oldukları iddiasıyla ortaya çıkan Hârezmşâhların sınırları; Horâsân'ın kuzeyinde, Mâverâünnehr'in batısında, Aral Gölü'nün güneyinde ve Mâzenderân Gölü'nün doğusunda bulunmaktadır. Hârezmşâhlar ile ilişkiye giren Moğolların sınırları ise; doğusunda Hitay, batısında Uygur, kuzeyinde Kırgız ve Selenga, güneyinde de Tangut ve Tibet'tir. Hârezm bölgesi, coğrafî konumundan dolayı ticarî kavşak durumunda olup ünlü bir ticaret merkeziydi. Cengiz Han, ülkesinde siyasî birliği sağlayıp Pekin'i ele geçirdikten sonra gözlerini Hârezm topraklarına dikti. Moğolların, göçebe bir yaşam tarzı sürmelerinden dolayı Müslüman ülkelerin ticarî malları çok önemliydi. Bu maksatla da Hârezmşâhlar ile ticarî ilişkiler kurmak istiyordu. Gönderdiği elçiler ile ticarî münasebete girmeyi planlayan Cengiz Han, Otrar'da yaşanan facia neticesinde dostane ilişkileri keserek Hârezmşâhların sonunu getirecek bir süreci başlattı. Sultan Alâeddin Muhammed döneminde başlayan mücadele, yerine geçen oğlu Sultan Celâleddin dönemine kadar devam etti. Cengiz Han'ın, ilk Batı seferiyle Moğollar İrân'a kadar geldiler. Kısa sürede de Türkistan'dan Azerbaycan'a kadar genişleyip Hârezm topraklarındaki şehir ve yerleşim yerlerini yakıp yıktılar ve bölgede siyaset yapabilecek bir aktör bırakmadılar. Sultan Celâleddin, Moğollara karşı başarılı mücadeleler verdiyse de idarî yönetimdeki yanlışlıkları yüzünden komşu devletlerden Moğol tehlikesine karşı yardım alamadı. Böylece h. 628/1231 yılında Moğolların son darbesinden kaçan Sultan Celâleddin'in ölümüyle Hârezmşâhlar Devleti tarih sahnesinden silindi. Anahtar Sözcükler: Hârezmşâhlar, Moğollar, Sultan Alâeddin Muhammed, Sultan Celâleddin, Cengiz Han, ticaret, Otrar.
URI: http://hdl.handle.net/123456789/5134
Date: 2016-01-01


Files in this item

Files Size Format View

There are no files associated with this item.

This item appears in the following Collection(s)

Show full item record

Search DSpace


Advanced Search

Browse

My Account

Context